G&T2013
Maandelijks Nieuwsblad voor Garmerwolde, Thesinge en omstreken

41e jaargang - mei 2015

Van Oud naar nieuw


Aan de Molenweg 9 in Thesinge staat sinds kort een stoere en 'optimistische' Landrover 110. Nog niet helemaal rijklaar, maar toch al duidelijk bijna zover om een nieuw werkzaam leven te beginnen, roestvrij en zonder mankementen. Jan Willem en Naomi Wormmeester werken er al meer dan een jaar vol enthousiasme aan. Een reden, met in het achterhoofd het feestweekthema 'Van oud naar nieuw', om er eens een praatje te gaan maken.

201505a

Naomi en Jan Willem met hun trotse bezit(Foto: Mareen Becking)

De auto
Dit model Land Rover is alleen al bijzonder omdat geen enkele auto zo lang is gemaakt (nu al 67 jaar) zonder grote wijzigingen aan het uiterlijk. Hij heeft de VW Kever (1938-2003) inmiddels ingehaald. Er zijn in de loop der tijd wel een aantal versies gemaakt die onderling wat verschilden en uiteraard is er een technische ontwikkeling geweest, maar iedereen herkent hem nog steeds.
In 1948 ontworpen als sterke terreinwagen voor het leger en de land- en bosbouw, is het vooral een sober rechttoe rechtaan model, simpel opgebouwd, met aandrijving op alle vier de wielen en hoog op de poten. Geïnspireerd door de (Willys) Jeep was het de tweede terreinwagen ter wereld, maar wel wat comfortabeler en sterker dan de oerjeep. Voor dit submerk van de autofabriek Rover werd bewust voor de toevoeging 'Land' gekozen om te benadrukken dat hij geschikt was voor werk op het land. In de zeventiger jaren kwam er ook een luxere versie, de Range Rover. Sinds 1990 wordt het originele model Defender genoemd, in die tijd begon de fabriek ook echt luxe modellen te maken zoals de Discovery en de Freelander (ook wel bekend als P.C. Hoofttractor).
Overigens stond in een cryptogram van de Volkskrant in 1990 – na de inval van Irak in Koeweit – eens deze omschrijving: 'Auto van Saddam Hoessein'. Het antwoord was 'Land Rover'. Maar dit geheel terzijde.
Het exemplaar van Jan Willem en Naomi dateert van 1986 en heet Land Rover 110 2.5d. Dat eerste getal staat voor de wielbasis, je hebt ook een kortere (de 90) en de langste heet 130. Hij heeft een 2,5 liter dieselmotor en komt uit Schotland, hij was daar van een boer.

Sport en auto
De oplettende lezers, althans die met een goed geheugen, herinneren zich Naomi en Jan Willem van het artikel 'Nieuwe bewoners' in de julikrant van 2014. En mogelijk ook dat ze allebei gymleraar zijn en veel van sportieve actie houden zoals survival, klimmen, raften (wild kanoën), fietsen, wandelen enzovoort, in liefst ruige natuur. Daarbij paste wel een stoere terreinwagen – en liefst een oldtimer – met veel laadvermogen en ruimte en dus ging Jan Willem in het voorjaar van 2010 op zoek en vond hij deze 110 al vrij snel. Er is redelijk veel aanbod tegen schappelijke prijzen. Een auto van 25 jaar had toen ook belastingvoordeel (inmiddels pas vanaf 40 jaar), dat speelde ook nog mee. Direct na de aankoop gingen ze ermee op reis, naar de Pyreneeën, om daar in een vakantieoord buitensporters te begeleiden. Met de Land Rover helemaal afgeladen met klimspullen, twee fietsen en een kajak de bergen in, de karresporen op.
En toen ging hij stuk. Het acculampje bleef branden maar geen Fransman kon of wilde het euvel – naar later bleek simpelweg een gebroken dynamosteun – repareren. De ANWB repatrieerde de hele zaak; dat was nog een hele toer, de kajak arriveerde apart, een paar dagen na de auto.
In Nederland bleek het euvel binnen een dag gerepareerd. Dit verhaal pleit niet voor de technische vaardigheid van de Fransen – alsof de Lelijke Eend de enige denkbare terreinwagen is.

Jan Willem: 'In die tijd dachten we nog helemaal niet aan restaureren, maar er moest wel erg vaak aan gesleuteld worden. Onder andere scheurde het motorblok waarna er een andere motor in kwam.' Ze kochten een gebruikte motor en na flink sleutelen hadden ze hem er net op tijd in voor een reis naar Noorwegen. Ze startten de motor voor het eerst op de avond voor vertrek! Deze reis verliep vrijwel zonder problemen.
Overigens doet het oude motorblok nu dienst als salontafel waardoor iedere bezoeker de scheur kan bewonderen.

Sleutelen en meer
Naomi sleutelde als kind al aan haar fiets en ook Jan Willem had wel wat serieuze sleutelervaring met zijn motorfiets. Door zelfstudie en 'het gewoon doen' zijn ze langzamerhand volleerde Land Rovermonteurs. Gereedschap lenen ze en als ze het veel nodig hebben kopen ze het. Gelukkig heb je bij een Land Rover niet veel speciaalgereedschap nodig en is de techniek overzichtelijk en goed toegankelijk. Naomi: 'Na die eerste twee jaar realiseerden we ons dat hij toch wel een beetje tegenviel, vooral qua roest. Hij lekte steeds erger, we hadden bij regen altijd natte voeten. Toen hij in 2013 nogal heftig werd afgekeurd bij de APK, vooral op het chassis, besloten we hem toch eerst nog tijdelijk op te lappen, onder druk van onze aanstaande bruiloft: hij moest namelijk voor trouwauto spelen…'
Toen ook nog eens het eerder genoemde belastingvoordeel wegviel haalden ze hem van de weg om hem te gaan restaureren. Voorlopig dus even geen off the road-vakanties, maar reizen met de motorfiets.
Jan Willem vertelt: 'Het enige zinnige was om het chassis te vernieuwen in plaats van het op te lappen om dan na een paar jaar weer aan de slag te moeten. Het nieuwe chassis is verzinkt, zodat het geen onderhoud nodig heeft en nooit zal roesten. Roest was toch al een nachtmerrie, niks wou los, ik heb hem vooral met een slijpmachine en een moker uit elkaar gehaald.'
En van het een kwam het ander. Alles wat slecht was, of essentieel voor de veiligheid, werd vernieuwd. En alles wat lelijk was werd liefdevol afgekrabd, geschuurd en geschilderd. Er gingen vele, vele uren in zitten maar de voldoening is bij beiden groot. Weliswaar ligt Naomi tijdens het interview gestrekt vanwege een hernia, maar dat heeft ze er voor over. Grapje, de hernia komt niet van het jaar zwoegen aan de Land Rover.

201505b

Voor de restauratie wilde hij ook best rijden(Foto: Willem Wormmeester)

Winschoten en Thesinge
Een vriend van Jan Willem en Naomi was ook al 'in de Land Rover' en besloot er, aangestoken door hun enthousiasme, ook een te kopen. Samen gingen ze het afgelopen jaar om en om aan een van hun auto's sleutelen, in een schuur in Winschoten.. Ze motiveerden elkaar en zo zat de vaart er goed in.
Een forse klus was nog het vervangen van het schutbord. Dat is de rechtopstaande plaat onder de voorruit en achter de motor, waar vanbinnen het dashboard en de pedalen tegenaan zitten. Jan Willem: 'Dat was echt gatenkaas, geen wonder dat er altijd plassen op de vloer stonden.' Het dashboard was ook lelijk aangetast en dat gaan ze nu zelf maken van aluminium! Het schutbord en het dashboard zijn origineel van plaatstaal (ijzer) terwijl de overige carrosseriedelen van aluminium zijn. Jan Willem grijnst: 'Dat is gunstig omdat het niet roest en het is lichter ook, maar de keuze daarvoor kwam destijds, in 1948, door een gebrek aan staal, zo net na de oorlog.'
Eind maart was hun Land Rover 110 zover gereed dat hij naar Thesinge kon komen.
Hierna moeten vooral nog de remleidingen (nieuw, van koper) en de koeling worden geplaatst en er moet aan de motor nog wat worden verbeterd.
Nu hij weersbestendig is gaan ze hem buiten afbouwen. Inmiddels heeft de auto deels al een andere kleur. De originele kleur (grijsblauw) krijgt hij niet, het donkere groen wordt (per ongeluk) een slag lichter en het dak wit. Zijn afkomst gaan ze eren door op het voorste deel van het dak een Schotse vlag te schilderen.
Nog meer? 'Ja', antwoordt Naomi, 'we willen ook andere velgen want deze staan er echt niet onder.'

Afrika, IJsland, Mongolië…
En dan… dan pakken ze hun wilde vakanties weer op. Gedroomde bestemmingen zijn Afrika, Mongolië en IJsland, al lijkt dat laatste misschien wel niet uit te kunnen, de overtocht per veerboot is vrij duur. Maar het zou wel fantastisch zijn. Op zulke woeste wegen in onherbergzaam gebied is hij helemaal in zijn element.
Maar ons eerste doel is om in 2016 door Afrika te trekken. Jan Willem droomt: 'Door Marokko en de Westelijke Sahara via Mauritanië naar Senegal.' De hoofdstad daar is Dakar, dus ik suggereer dat ze een nachtje in Parijs doorbrengen en dan daar 'starten'. Ze lachen en hebben er zin in.
Nu het restauratiekarwei nog 'even' afmaken en de wereld ligt aan hun voeten. En o ja: 'We gaan zeker ook nog naar die boer in Schotland, hem laten zien hoe mooi hij geworden is.'

Jan Ceulen