|
Hendrik Wester (1752-1821) geboren te Garmerwolde uit
een huwelijk van Roelof Wester en Wieke Hindriks. Deze ouders
kregen een zoon die uit zou groeien tot een onderwijsvernieuwer
van formaat. Eén van de
grootste mannen op onderwijsgebied die deze provincie ooit zou
krijgen. |
|
 |
|
Vader Wester
had zijn zoon de eerste jaren zelf onderwijs gegeven en stuurde
hem pas naar school in Ten Boer toen hij 10 jaar was. |
|
Rederijkerskamer Wester in de herfst van 1917…….
Achterste rij staande van links naar rechts: Egberdina Kuipers,
Aaltje Wieringa, Omge Meyer, Seliena Wieringa, Derk Groeneveld,
Stientje Vredevoogd, Tiemen Hofman, Hielke Vredevoogd.
Voorste rij zittend van links naar rechts:
Janna Nieboer, Trientje Hofman, Martje van der Molen, Meester
W.F. Hildebrand, Klaas van Huis, Janna Jantina Wieringa,
Trientje Kuipers, Martje Kuipers, Geesien van Huis. |
|
Daar had hij
in korte tijd lezen, schrijven en rekenen onder de knie en las
hij moeilijk leesbare geschriften en drukwerken. Na korte tijd
winkelbediende geweest te zijn, werd hij ruim 10 jaar
onderwijzer in Ten Boer en daarna hoofdmeester in Oude Pekela.
Het dialect moest wijken voor Nederlands. Hij ontwikkelde spel -
en leesmethoden, die hij verwerkte in lettertafels,
A-B-C-boekjes en in de loop der jaren verschenen van zijn hand
een tal van schoolboeken. Koning Willem I benoemde hem tot
Broeder van de Orde van de Nederlandse Leeuw. Helaas, toen hij
in 1820 aan ontslag dacht kon dat niet want van zijn jaarlijks
toelage van 200 gulden kon hij zich niet redden. Hij stierf een
jaar later.
De Rederijkerskamer: De Vereniging die zich ten
doel stelt: ”De bevordering van de welsprekendheid, het houden
van gezellige bijeenkomsten enz. Men tracht dit te bereiken door
het geven van voordrachten in proza en poëzie., het geven van
toneelstukken enz.” Dit aldus de statuten van de Vereniging.
Janna Hazeveld (al 42 jaar lid!) overhandigde mij haar
schriften en schriftjes waar notulen en statuten beschreven
staan van af 1920! Zelfs een kasboekje van het jaar 1906 (het
heette toen voor een aantal jaren Rederijkerskamer Excelsior)
wordt liefdevol bewaard. Ook de fotoalbums laten zien hoe
betrokken de leden zijn geweest en nog zijn. Met veel plezier en
ontzag bladerde ik door de jaren heen. Zo merkte ik op dat alle
blijspelen tot 1982 binnen werden uitgevoerd. Misschien zullen
enkelen van u nog herinneren: “Mijn vrouw verlangt salaris”
(1976)”, “Een beeld van een man” (1978)
waarna de muziek werd verzorgd door ‘Het Star Trio” uit
Harkstede ( bestaan ze nog??). Soms werd er een dramatisch stuk
opgevoerd zoals in 1982 “Klokken luiden voor Annie” .De
uitvoeringen werden oa. gehouden in Café de Unie, die
helaas niet meer bestaat, en dorpshuis “de Leeuw”, nu nog
steeds voor de binnenspelen.
In 1986 deed de allerjongste gastspeelster tot nu toe haar
intrede. De toen 4 maanden oude Mandy Kappeteijn deed mee in het
stuk “Zummer komt”. Zij had de rol van Potje en
vertederde daarbij natuurlijk onmiddellijk de zaal. In de
coulissen werd zij zoet gehouden met suikerklontjes. Kennelijk
was dit niet voor herhaling vatbaar want bij een tweede
uitvoering in Siddeburen werd gebruik gemaakt van een pop.
Het openluchtspel werd voor de eerste keer uitgevoerd in 1982: “
’t Koorn is onderdak”. Dit, na jaren lange
discussie of het nou wel of niet kon en of het in het Nederlands
moest. Dhr. C. Klei dacht dat dit nodig was voor het publiek uit
de toen nieuwe wijk Lewenborg. Daar was men niet voor. In de
eerste plaats was het blijspel bedoeld voor Garmerwolde en de
omliggende dorpen. Ook de locatie was een probleem. Dit werd
opgelost: het werd de Geweideweg bij Kees Jansen, waar het
jarenlang werd gehouden, tot de verhuizing plaats vond naar het
schoolplein van de O.B.S.
Weet u overigens dat dhr. Klei in 1988 een Koninklijke
onderscheiding heeft gekregen van de burgemeester van Ten Boer
(de Ere medaille in Zilver) omdat hij al 40 jaar lid was van de
Rederijkerskamer Wester.
En als ik zo naar de ledenlijsten kijk, dan zie ik dat sommige
namen er al generaties in voorkomen. Op de ledenlijst van 1934
komen namen als Havenga en Bolhuis al voor. De liefde voor het
toneel is misschien wel genetisch bepaald(?) of houdt bijna het
hele dorp en daarbuiten, van toneelspelen, want ik kom heel wat
bekende namen tegen die zich in het verleden verdienstelijk
hebben gemaakt op de planken: Bert Buringa , Piet van Zanten,
Vera van Zanten, Jan Wigboldus, een aantal leden van de familie
Havenga, Jan Veenstra. Het zou te ver gaan als ik iedereen op
noem. In 2001 ben ik ook besmet geraakt door het “Virus” want
sindsdien mag ik ook mee doen. De trouwe leden zoals Hannie
Havenga lid sinds 1966, Janna Hazeveld sinds 1952, Pia Pops
1974, Dick Groenhagen 1981en Ton Werdekker 1990, ik noem slechts
enkele van de 24, geven met hun ervaring een voorbeeld.
Ik denk dat zeer vers in het geheugen ligt, de uitvoering van “De
Twee Weezen“, toen Wester 125 jaar bestond en het groots
gevierd werd. Nu, 15 jaar later, wordt er weer een feestelijke
uitvoering ten tonele gebracht. Dit jaar wordt het toneelstuk
Pygmalion van Bernard Shaw opgevoerd. Noteert u maar alvast even
in uw agenda de data: 26 en 27 november.
|
|
Ik denk dat zeer vers in het geheugen ligt, de
uitvoering van “De Twee Weezen“, toen Wester 125 jaar
bestond en het groots gevierd werd. Nu, 15 jaar later, wordt er
weer een feestelijke uitvoering ten tonele gebracht.
Dit
jaar wordt het toneelstuk Pygmalion van Bernard Shaw opgevoerd. |
|
 |
|
|
|
…… en in de herfst van 2004; een toneelrepetitie voor hun
jubileumuitvoering van het toneelstuk “Pygmalion”. (Foto: Henk
Remerie) |
|
Noteert u maar
alvast even in uw agenda de data: 26 en 27 november.
Bernard Shaw vond dat de Engelsen hun taal zeer slecht
uitspraken en dus ook voor hun kinderen een zeer slecht
voorbeeld waren. Daarom bedacht hij in dit stuk een zekere
Professor Higgins (een spraakdeskundige) die in een straatmeisje
een uitdaging zag om haar een perfecte uitspraak en verfijnde
manieren aan te leren. Ziet u de link :… Wester - versus
-Shaw?... Hier is duidelijk over nagedacht.
Hannie Havenga heeft van het toneelstuk Pygmalion, bij velen
bekend als de musical My Fair Lady, een eigen bewerking gemaakt.
Met liedjes uit deze musical. Ik geef haar nu al een pluim voor
al het werk dat zij reeds vanaf vorig jaar hiervoor heeft
verzet, en ga er van uit dat het ook deze keer weer een groot
succes wordt. Het Gemengd Mannenkoor verleent zijn medewerking.
Ook doet het draaiorgel Fledderbosch mee, waarvoor Freddy
Riddering zelf zijn boek met liedjes heeft bekapt. Ik hoop van
harte dat u in grote getale komt en zult genieten van PYGMALION.
Leni Arends
|
|