G&T2013

Maandelijks Nieuwsblad voor Garmerwolde, Thesinge en omstreken

45e jaargang - september 2019 

Wim Velema op de fiets door Iran
 

201909a

Wim op de Khajoubrug in Isfahan (foto Wim Velema)

Een tijdje geleden probeerde de redactie van de G&T contact op te nemen met Wim Velema, amateurfotograaf en lid van Fotogroep Garmerwolde, omdat hij gestart was met een leuk fotoproject. Bij navraag bleek dat Wim het project tijdelijk op een laag pitje had gezet, omdat hij inmiddels voor een aantal maanden vertrokken was naar, jawel, Iran ... En wel op de fiets – wat later (gelukkig) met de fiets bleek te zijn. Hoe dan ook, Wim is weer (even?) terug in Garmerwolde, dus alle reden om poolshoogte te nemen.

Het kan bijna niet anders of u bent hem in de buurt wel eens tegengekomen op z’n fiets, of beter gezegd op een van zijn fietsen. Inmiddels gepensioneerd docent economie Wim Velema, die vijf jaar geleden met zoon Lennart aan de Hildebrandstraat in Garmerwolde is komen wonen, verplaatst zich namelijk praktisch uitsluitend per fiets. ‘Ik heb ook geen auto’, vertelt hij, ‘die voor de deur staat is van Lennart; hij heeft ‘m ook nodig voor z’n schaatsactiviteiten.’ We hebben hier klaarblijkelijk te maken met een fietsende fotofanaat. Of een fotograferende fietsfanaat – ’t is maar hoe je ’t bekijkt. Beide allitereren in ieder geval erg lekker. En als je dan ook nog van reizen houdt ga je daar na je pensionering wat mee doen. Maar vanwaar naar Iran? Of all places?

Instagram en foto-avond
‘Vooraf adviseerden mensen me inderdaad niet naar Iran te gaan vanwege oorlogsdreiging en andere politiek-culturele situaties. Maar de mensen die ik daar heb ontmoet bleken juist hartstikke relaxed en ik heb bij anderen nooit echt iets van dreiging en amper ongemakkelijkheid of iets dergelijks gevoeld. Maar goed, als man is dat toch wel wat makkelijker, of laten we zeggen anders dan voor een vrouw.’ Daarover straks meer.
Want voor er ook maar een vraag kan worden gesteld, vertelt Wim al met aanstekelijk enthousiasme over zijn belevenissen en hoe fijn de mensen daar zijn. Geweldige herinneringen en verhalen. En veel ook, heel veel. Zo veel dat er hier in dit stuk simpelweg te weinig ruimte en tijd is om het allemaal te behandelen. Dan weet u dat alvast.
Gelukkig zijn op Wims Instagram-pagina (@wim.velema) veel van deze verhalen aan de hand van (erg mooie!) door hemzelf geschoten foto’s terug te lezen. In het Engels welteverstaan, en soms eveneens in het Farsi (de voertaal in Iran). Ook goed om te weten: Wim is van plan een avond in het dorpshuis (of Het Geweidehof) te organiseren voor 55-plussers over onder andere zijn Iran-avonturen; de G&T Express zal u daarvan op de hoogte houden.

201909b

Vijf vrouwen in Isfahan (foto Wim Velema)

Iran: wieg van de beschaving
Maar goed, waarom Iran? Wim vertelt dat zijn fascinatie voor Perzië (zoals het land vroeger heette) al op de middelbare school begon in de geschiedenislessen, met bijvoorbeeld verhalen over Darius en Xerxes. ‘Het land en de geschiedenis zijn mij sinds die tijd blijven boeien. Een tentoonstelling in het Drents Museum in Assen vorig jaar, waar ik drie keer ben geweest, heeft mij over de drempel getrokken om er ook echt naar toe te gaan.’ Daarnaast had Wim afgelopen november in verband met zijn fietsgerelateerde fotografie dus een Instagram-account aangemaakt, waardoor hij in contact kwam met allerhande volgers, onder andere uit Iran. ‘Ik wist totaal niet of je daar kon fietsen, in sommige gebieden is het voor vrouwen zelfs verboden om te fietsen. Maar er bleken toch best wat enthousiastelingen te zitten. Via Instagram werd ik door hen uitgenodigd langs te komen.’ Zo kreeg het idee verder vorm en eind april stapte Wim, met fiets, op het vliegtuig naar Teheran.

201909c

Eten bij de nomaden (foto Wim Velema)

Fietsperzen
Enkele trekpleisters, zoals Persepolis, stonden wel op zijn lijstje, maar verder was Wims intentie niet per se van toeristische aard. ‘Ik had me natuurlijk wel wat ingelezen en zo, maar verder niet gepland waar ik wanneer naar toe zou gaan en hoe’, vertelt hij, ‘maar vanaf het moment dat ik aankwam ben ik amper alleen geweest.’ Toen zijn Iraanse Instagram-volgers lucht kregen van het feit dat hij in den lande was, kreeg Wim onderweg de ene na de andere uitnodiging van volgers om ze te komen bezoeken. Even ter herinnering: hij had zijn account slechts een half jaar, dus zo snel kan dat gaan; een mooi voorbeeld hoe contact via sociale media kan leiden tot fysieke vriendschappen.
Zo vertelt hij van Yakhob (Jakob in het Nederlands), een BI-er (bekende Iraniër) want viervoudig Iraans kampioen wielrennen op de weg, die hem meenam op een mountainbiketocht. De klik was zo goed dat hij daarna vijf dagen heeft mogen doorbrengen bij Yakhobs Kasquai-familie (Kasquai is een nomadenstam). Ook met andere volgers heeft hij fietstochten gemaakt, soms meerdaagse. ‘Fietsen is daar niet gebruikelijk. Het is meer een sociale activiteit. Vaak gaan ze dan in het weekend met een groep in de bergen fietsen en kamperen. Die fietsers zijn over het algemeen wel wat ruimdenkender, hebben iets meer geld te besteden en daardoor dus ook meer vrije tijd. En ze zitten vaak ook op sociale media, waardoor we in contact kwamen.’

Fotoperzen
Sommige ontmoetingen berustten veel meer op toeval. ‘Vaak wist ik aan het begin van de dag nog niet wat deze mij brengen zou. Zo stond ik een keer te fotograferen langs de kant van de weg, toen er ineens allemaal fotografiestudenten geïnteresseerd kwamen kijken. Vervolgens werd ik door een van hen thuis uitgenodigd voor het eten. De meeste jongeren konden wel wat Engels, maar in het contact met de wat oudere mensen spraken we dingen in op de smartphone zodat Google Translate het omzette van Nederlands naar Farsi en omgekeerd. En dan werd ik zo maar weer uitgenodigd voor de hele dag. Die gastvrijheid was echt overweldigend!’ Eenmaal bij de mensen thuis bleek er achter de muren vaak ook meer te kunnen dan gedacht. ‘Tegen buitenlanders zoals ik waren mensen soms erg open. Anders dan wij in het westen lijken te beseffen, waren ze ook zeer goed geïnformeerd over binnenlandse en buitenlandse problematiek. Er was ook minder censuur dan ik van tevoren had verwacht.’

Inklappen en wegwezen
Niet niks voor een 67-jarige om in zijn eentje zo’n avontuur aan te gaan. ‘Mijn oudste dochter vond het ontzettend moedig, zei ze. Dat vond ik erg leuk en lief van haar.‘ En het smaakte naar meer. Inmiddels is Wim ook zes weken door Oost-Europa getrokken met een vouwfiets. ‘En vorige week heb ik het enigszins ambitieuze plan opgevat om met de trein van Moskou naar Beijing te gaan en dan terug de zijderoute te fietsen.’ Maar vooralsnog ligt Iran vers in het geheugen. ‘Man, ik heb daar zoveel beleefd!’

Harjo de Poel